Internet na Wsi

 

Program e-VITA prowadzony był w latach 2004 – 2011. Miał na celu wsparcie wykorzystania technologii informacyjnych w rozwoju wsi i małych miast. Partnerami w programie byli Polsko-Amerykańska Fundacja Wolności, Fundacja Wspomagania Wsi i Cisco Systems Poland (2004-2006). Realizatorką była Fundacja Wspomagania Wsi.

Program e-VITA

» do druku

e-VITA II (2006-2008)

Budowanie podstaw społeczeństwa informacyjnego w gminie Cekcyn

Realizowane przedsięwzięcia na terenie gminy Cekcyn w ramach programu „Wieś Aktywna. Budowanie społeczeństwa informacyjnego e-VITA 2” (a wcześniej również w pierwszej edycji programu „e-VITA”) miały bardzo istotny wpływ na poprawę dostępu do Internetu dla mieszkańców, zarazem – co warte podkreślenia – ze zdecydowaną poprawą komfortu użytkowania Sieci, co jest jednoznaczne z podwyższeniem jakości oraz szybkości łącz dla użytkowników końcowych. W ramach programu diametralnie przebudowano strukturę istniejącej sieci lokalnej. Wiązało się to z przebudową warstwy fizycznej sieci oraz całkowitą zmianą technologii.

Główny punkt dystrybucyjny sieci (CPD) NSK został zlokalizowany w centrum miejscowości Cekcyn. Zbudowanie szkieletu sieci NSK zostało oparte o urządzenia i technologię Motoroli – Canopy: na nowym maszcie o wysokości 25 m (specjalnie zaprojektowany i zbudowany dla potrzeb NSK wraz ze stosownymi instalacjami) na budynku w centrum Cekcyna, o łącznej wysokości 32 m (CPD i budynek pod maszt znajdują się w administracji Stowarzyszenia CekcynNet) została zbudowana połowa klastra Canopy składająca się z trzech Access Point Advantage oraz Access Point’y dostępowe dla użytkowników końcowych na Wi-Fi 2,4 GHz. W CPD sieci znajduje się system i moduł zarządzający Canopy Cluster Management (CMM 3micro). W serwerowni zostały umieszczone aktualnie działające serwery i routery sieci CekcynNet wraz z oprogramowaniem niezbędnym do prawidłowego zarządzania i funkcjonowania całości sieci, z istniejącymi - autorskimi rozwiązaniami software’owymi adminów CekcynNet oraz zostały przeniesione istniejące łącza internetowe.

Do nowego segmentu sieci (NSK) został uruchomiony i podłączony odrębny router. Pomieszczenie CPD zostało odnowione i dostosowane w celu zabezpieczenia prawidłowej pracy znajdujących się w nim urządzeń (wydzielona instalacja elektryczna, okratowanie, odnowienie okładzin malarskich, zabezpieczenia). Bazowe stacje satelitarne szkieletu sieci zostały oparte o system pięciu tzw.  SM-ów, tj. Subscriber Modules Motorola Canopy (SM-y w miejscowości Iwiec i Zalesie zostały wyposażone dodatkowo w zwierciadła sferyczne), do których podłączono 11 Access Point’ów w technologii Wi-Fi 2,4 GHz. Użytkownicy końcowi są podłączani w technologii Wi-Fi 2,4 GHz (b/g). Dodatkowo w ramach przedsięwzięcia zbudowano cztery mosty radiowe (tzw. bridge radiowe) w technologii Wi-Fi 5 GHz „a”, o wydajności pozwalającej na swobodne korzystanie z dobrodziejstw Sieci w Szkole Podstawowej w Iwcu, Publicznym Punkcie Dostępu do Internetu (PPD) w Ostrowie oraz doprowadzenie sieci (zlinkowanie) do miejscowości Krzywogoniec. Po zakończeniu projektu budowy NSK zasięg sieci obejmuje następujące lokalizacje: Iwiec, Ostrowo, Nowy Sumin, Zalesie, Krzywogoniec, Dębowiec i część Cekcyna. NSK została zbudowana jako nowy segment sieci oraz podłączona do istniejącej i działającej dotychczas sieci CekcynNet.

Ważnym elementem przedsięwzięcia było również zbudowanie Publicznego Punktu Dostępu (PPD) do Internetu „Netka” w Ostrowie. W świetlicy wiejskiej zostało kompletnie wyremontowane i odnowiono pomieszczenie, które zostało dedykowane dla powstania i funkcjonowania Publicznego Punktu Dostępu do Internetu dla mieszkańców wsi i sołectwa. Gmina Cekcyn – partner w projekcie – całkowicie odnowiła i wyremontowała pomieszczenie (nowe ściany i sufit, oświetlenie, zamontowano nowe okno, położono panele podłogowe, drzwi wejściowe). Gmina wyposażyła także PPD w dedykowane meble (biurka i krzesła obrotowe) oraz zainstalowała zabezpieczenia pomieszczenia i sprzętu w system alarmowy.

Towarzystwo Miłośników Ziemi Cekcyńskiej (TMZC) wyposażyło PPD w sprzęt komputerowy (cztery kompletne stanowiska komputerowe: jednostki centralne klasy P IV, system operacyjny Linux Mandriva 2007). Stanowiska zostały wyposażone w nowe monitory LCD (zamiast planowanych używanych CRT). W PPD została zbudowana wewnętrzna sieć LAN przygotowana do rozbudowy wyposażenia PPD w przyszłości (np. o drukarki sieciowe, kolejne stanowiska komputerowe, etc.) z własnym routerem (oraz firewallem i switchem), a Stowarzyszenie CekcynNet wykonało prace instalacyjne sieci i wyposażyło w osprzęt sieciowy.

Osoba zajmująca się PPD (zatrudniona przez Gminę Cekcyn) została wstępnie przeszkolona przez administratorów sieci CekcynNet w sprawie uruchamiania i obsługi stanowisk komputerowych w telecentrum. Na dachu budynku świetlicy jest zlokalizowana stacja bazowa sieci NSK CekcynNet (jeden z węzłów sieci wybudowany w ramach projektu NSK), z którego PPD ma dostęp do Internetu łączem szerokopasmowym o przepustowości do 1 Mb/s.

W dalszym ciągu planujemy rozbudowywać istniejącą już sieć komputerową. Gmina Cekcyn posiada w swojej dyspozycji 100.000 PLN dotacji, ze środków Fundacji Wspomagania Wsi w Warszawie. W partnerskiej umowie z Towarzystwem Miłośników Ziemi Cekcyńskiej i Stowarzyszeniem CekcynNet sieć ma zostać rozbudowywana na kolejne miejscowości na terenie gminy Cekcyn, które nie mają innej alternatywy na szerokopasmowy dostęp do Internetu (planowane lokalizacje, które mają zostać objęte zasięgiem rozbudowanej sieci: Knieja, Huta, Madera, Kruszka, cz. Cekcynka, Lubińsk, Wysoka, Okiersk, Brzozie, Zielonka, Zdroje – szczegółowy zakres określony zostanie po przeprowadzonym audycie w I kwartale 2008 r.). Jednocześnie w każdej miejscowości sołeckiej, do której dotrze sieć, a znajduje się tam świetlica wiejska zostanie utworzone telecentrum (Publiczny Punkt Dostępu do Internetu) z swobodnym dostępem do Sieci dla mieszkańców. Jednocześnie prowadzone są prace zmierzające do systematycznej dalszej przebudowy struktury sieci (z nastawieniem na technologię Motoroli Canopy).

Społeczeństwo informacyjne nie może funkcjonować bez odpowiedniej infrastruktury teleinformatycznej, zbudowanej z myślą o świadczeniu zarówno usług już teraz niezbędnych, ale także i tych, które obecnie traktujemy jako mniej lub bardziej odległą przyszłość. Dlatego równolegle (od października 2007 r.) trwają prace z sąsiednimi gminami: Tuchola, Śliwice i Osie (oraz Cekcyn) na projektem wspólnej sieci komputerowej ze środków Regionalnego Programu Operacyjnego.

Podstawowym atutem tego rozwiązania jest dostępność technologii i rozwiązań organizacyjnych nieosiągalnych praktycznie dla małych i średnich gmin samodzielnie (Cekcyn jest wyjątkiem w regionie, m.in. dzięki udziałowi w realizacji obydwu edycji programu „e-VITA”). Opracowanie wspólnego projektu sieci pozwoli znacznie obniżyć koszty per capita, pozwalając zarazem na osiągnięcie funkcjonalności wynikającej z efektu skali. Stworzenie klastra informatycznego, czyli obszaru objętego wspólną siecią informatyczną z własnym systemem dystrybucji zawartości, jest nie tylko modelem do realizacji e-urzędu, ale daje istotny efekt dodatkowy na zasadzie synergii: tworzy środowisko przyciągające nowe inwestycje oparte o technologie informacyjne oraz dynamizuje rozwój gospodarczy w ramach istniejących mechanizmów rynkowych.

Aktualnie prace nad tym projektem są na etapie szacowania potrzeb każdego samorządu i przygotowywane są dokumenty do podpisania porozumień o wspólnej realizacji przedsięwzięcia (w dalszej kolejności audyt, strategia, projekt techniczny, etc. tj. cały proces realizacji projektu), co ma nastąpić w pierwszych tygodniach 2008 r. Koordynacji przedsięwzięcia podjął się samorząd gminy Cekcyn (zajmują się tym Marek Wilms i Marek Kujawa).

Planujemy w dalszym ciągu rozbudowywać i rozwijać aplikacje, które powstały w ramach „e-VITY 2”, zwłaszcza „Borowiacki portal agroturystyczny” i „i-Jarmark”. Mamy też pomysły na kolejne aplikacje, które będziemy się starać realizować ze środków UE.

Realizacja programu „e-VITA” spowodowała znaczący wzrost zainteresowania mieszkańców możliwościami korzystania z Sieci. Cały czas obserwujemy i notujemy zapytania o dostęp do Internetu, zwłaszcza w innych miejscowościach, gdzie Sieci jeszcze nie ma (jest to bardzo widoczne zwłaszcza na zebraniach wiejskich, jakie organizuje Wójt Gminy Cekcyn dwa razy w roku). Zauważalne jest to, że Internet jest coraz częściej (oprócz oczywiście dostępu do informacji i wiedzy) wykorzystywany również do komunikacji z bliskimi osobami (zwłaszcza za granicą). Znacznie ułatwia to życie i zaspokaja potrzeby kontaktowania się.

Z nowych pomysłów, które powstały dzięki programowi „e-VITA” warta podkreślenia jest idea dostępu do Sieci dla niepełnosprawnych mieszkańców gminy Cekcyn za symboliczny 1 PLN, która wyszła z inicjatywy Stowarzyszenia CekcynNet. Dostęp uzyskają te osoby, gdzie po pierwsze będą spełnione warunki techniczne do przyłączenia do Sieci oraz spełnią kryteria opracowane w regulaminie (Sieć ma być przede wszystkim dla osób, które nie potrafią samodzielnie funkcjonować – zwłaszcza inwalidzi ruchu). Ze wsparciem tej inicjatywy wyszedł Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Cekcynie, który dodatkowo pomaga osobom niepełnosprawnym w pozyskiwaniu wsparcia na umożliwienie przyłączenia do Internetu ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON).

Program zaktywizował działania społeczne w gminie. Zaobserwowaliśmy zjawisko wewnętrznej pozytywnej konkurencji wśród kwaterodawców uczestniczących w projekcie „Borowiackiego portalu agroturystycznego”. Przeprowadzona standaryzacja kwater spowodowała zainteresowanie ofertami sąsiadów (w sensie: „co on takiego ma, że ma wyższy standard, tzn. ma więcej szyszek?”). Kwaterodawcy, którzy są w portalu, a nie mają dostępu do Internetu zaczynają się od nas tego domagać, co nie jest zawsze na dzień dzisiejszy możliwe. Z zjawisk zniechęcających zaobserwowaliśmy pewnego rodzaju rozżalenie osób, które czują się pokrzywdzone tym, że nie mają dostępu do Sieci, są niejako na gorszej pozycji od tych mieszkańców, w których miejscowościach sieć komputerowa działa, a zwłaszcza wobec Cekcyna („wszystko zawsze tylko w Cekcynie...”). Mamy nadzieję, że rozbudowując sprawnie sieć ulegnie to znaczącej poprawie.

Coraz więcej osób prowadzących firmy zgłasza się do nas i prosi o dostęp do Internetu. Zauważamy, że niektóre osoby rezygnują z usług alternatywnych dostawców (np. neostrada) i przyłączają się do sieci CekcynNet. Stworzyliśmy specjalne ułatwienia dla prowadzenia firm: przedsiębiorcy (użytkownicy Sieci) mają dwukrotnie zwiększone parametry szybkości łącz internetowych w godzinach 8.00 – 14.00, co znacznie wg komunikatów zwrotnych jakie otrzymujemy ułatwia i przyspiesza załatwianie spraw związanych z prowadzeniem firm. Towarzystwo Miłośników Ziemi Cekcyńskiej pracuje i przygotowuje projekty, gdzie beneficjenci (zwłaszcza przedsiębiorcy i rolnicy) mają zostać m.in. przeszkoleni z wykorzystania instrumentów mających ułatwić im działalność (np. stosowania w praktyce podpisu elektronicznego). Projekty planowane są do realizacji przy współudziale środków UE.

Podsumowując, przyszłość inicjatyw zapoczątkowanych przy realizacji programu „e-VITA” (i wcześniejszych) zapowiada się pomyślnie. Dobrze się złożyło, że akurat tutaj jest taka drużyna pasjonatów, która z zapałem i entuzjazmem realizuje wszystkie te przedsięwzięcia. W tym miejscu dziękuję wszystkim Fundatorom programu „e-VITA”, a że jeszcze „chce nam się chcieć coś robić” mamy nadzieję, że dobrze się to przyczyniło teraz, a także do przyszłego rozwoju i wspomagania budowania chociażby postaw społeczeństwa informacyjnego w Gminie Cekcyn.

 

Marek Kujawa, Towarzystwo Miłośników Gminy Cekcyn

2009-08-17